Ruiny Zamku w Ojcowie

Ruiny Zamku w Ojcowie – twierdza z czasów Kazimierza Wielkiego

Ruiny Zamku w Ojcowie wznoszą się na wzgórzu w samym sercu Ojcowskiego Parku Narodowego, w malowniczej Dolinie Prądnika. Warownia została zbudowana na polecenie króla Kazimierza Wielkiego w drugiej połowie XIV wieku, między 1354 a 1370 rokiem. Zamek należał do systemu obronnego zwanego Orle Gniazda – łańcucha twierdz chroniących zachodnią granicę Królestwa Polskiego i szlaki handlowe prowadzące z Krakowa na Śląsk. Według legendy król nadał mu nazwę Ociec, na pamiątkę swojego ojca Władysława Łokietka, który w czasie walk o tron krakowski ukrywał się w jednej z okolicznych jaskiń.

Jeszcze w epoce żelaza w tym miejscu istniała osada kultury łużyckiej, która prawdopodobnie została zniszczona przez najazd Scytów. Zamek zbudowano z ciosanych wapieni na stromej skarpie, co dawało naturalną ochronę przed atakami. Grube mury o szerokości półtora metra, ośmioboczna wieża obronna z otworami strzelniczymi i brama wjazdowa nad głęboką fosą świadczą o militarnym charakterze budowli. Do zamku prowadziła drewniana kładka na murowanych filarach, których pozostałości widać do dziś.

Przez wieki zamek wielokrotnie zmieniał właścicieli. W XVII wieku należał między innymi do rodziny Korycińskich, którzy przeprowadzili przebudowę i wyremontowali zniszczenia. W 1787 roku zamek odwiedził król Stanisław August Poniatowski, który zwiedzał pobliską Jaskinię Ciemną, a później był przyjmowany w bogato urządzonych komnatach zamkowych. Po rozbiorach Polski budowla zaczęła szybko podupadać. W 1829 roku nowy właściciel, Konstanty Wolicki, rozebrał większość murów pozostawiając tylko bramę, wieżę i fragmenty murów obronnych.

Zwiedzanie i wystawa w ruinach zamku

Dziś z dawnej warowni pozostały malownicze ruiny – fragmenty murów obronnych i budynków mieszkalnych, brama wjazdowa z wieżą, ośmioboczna baszta obronna oraz przykryta kratą studnia, która kiedyś miała głębokość ponad dwadzieścia metrów. W latach 2016-2019 przeprowadzono duże prace naprawcze finansowane między innymi z funduszy Unii Europejskiej. Odtworzono gontowe dachy bramy i wieży, wybudowano drewniane schody i podłogi wewnątrz baszty oraz zamontowano nowoczesną wystawę.

W budynku przy bramie znajduje się wystawa o historii zamku wraz z makietą pokazującą, jak wyglądała budowla na przełomie XV i XVI wieku. W odrestaurowanej baszcie obronnej, która do 2019 roku nie była dostępna dla zwiedzających, działa wystawa multimedialna. Zapętlony film opowiada historię zamku i pokazuje, jak przez wieki zmieniało się otoczenie Ojcowskiego Parku Narodowego. Zwiedzanie odbywa się samodzielnie bez przewodnika i zajmuje około 30-45 minut.

Z wzgórza zamkowego rozciąga się piękny widok na Dolinę Prądnika. Widać stąd Górę Chełmową, Złotą Górę i dawne budynki uzdrowiskowe u podnóża wzgórza zamkowego. Dla dzieci i dorosłych zwiedzanie ruin to świetna okazja do poznania średniowiecznej historii i sposobu budowy obronnych twierdz. Wychodząc z zamku warto zwrócić uwagę na figurę Matki Boskiej, która według tradycji została ustawiona w 1863 roku i początkowo stała na dziedzińcu zamkowym.

Zamek w Ojcowie – godziny otwarcia i bilety

Ruiny Zamku w Ojcowie są czynne codziennie od kwietnia do października, a w okresie zimowym tylko w weekendy i święta. Zamek jest zarządzany przez Ojcowski Park Narodowy i stanowi jedną z głównych atrakcji turystycznych Jury Krakowsko-Częstochowskiej. Do zamku łatwo dojść z parkingu położonego w centrum Ojcowa – trzeba pokonać krótkie, wygodne podejście schodami na Górę Zamkową. Sam parking jest płatny, ale dostępny przez cały rok.

Godziny otwarcia zależą od pory roku. Od kwietnia do października zamek jest czynny od 9:00 do 17:00, a w niedziele i święta godziny zostają wydłużone o jedną godzinę. W okresie zimowym, od stycznia do marca oraz od listopada do grudnia, zamek działa krócej – od 10:00 do 15:00, ale tylko w weekendy i święta. Ostatnie wejście jest możliwe pół godziny przed zamknięciem. W dniach 1 listopada oraz 24-25 grudnia zamek jest nieczynny.

Bilety można kupić na miejscu w kasie biletowej. Ceny od października 2024 roku wynoszą 22 złote za bilet normalny i 15 złotych za ulgowy. Bilety ulgowe przysługują dzieciom powyżej trzeciego roku życia, uczniom, studentom do 26 roku życia, emerytom, rencistom, osobom niepełnosprawnym oraz posiadaczom Karty Dużej Rodziny. Można płacić kartą, ale zalecane jest zabranie gotówki, ponieważ terminale czasami nie działają. Zwiedzanie Zamku w Ojcowie można połączyć z wycieczką po Ojcowskim Parku Narodowym i zwiedzaniem okolicznych jaskiń.

Zamek Kazimierzowski w Ojcowie – Lokalizacja