Na Kaszuby wracam prawie co roku i za każdym razem przekonuję się, że ten region wciąż ma przede mną jakieś tajemnice. Setki jezior ukrytych między morenowymi wzgórzami, bukowe lasy, drewniane chałupy i jedyny w Polsce język regionalny sprawiają, że atrakcje na Kaszubach trudno zmieścić w krótkiej liście.
Choć wielu wyobraża sobie tę okolicę głównie przez pryzmat domku letniskowego nad jeziorem, Kaszuby skrywają znacznie więcej: liczne wieże widokowe, najstarszy skansen w Polsce, tajemnicze kamienne kręgi sprzed blisko dwóch tysięcy lat, zamki z niezwykłą historią oraz rozbudowaną sieć tras rowerowych czy kajakowych. To kraina, do której chce się wracać o każdej porze roku, bo za każdym razem odkrywa się tu coś nowego. W tym przewodniku zebrałem ciekawe miejsca na Kaszubach, które warto zobaczyć zarówno podczas krótkiego wypadu, jak i dłuższego urlopu z rodziną.
Co warto wiedzieć o Kaszubach?
Pierwsze, co rzuca się w oczy na Kaszubach, to krajobraz, który kompletnie nie pasuje do stereotypu płaskiej północnej Polski. Zamiast równin są tu strome pagórki, a między nimi rozlewają się jeziora, raz małe i ukryte w lesie, raz tak duże, że trudno dostrzec drugi brzeg. Ten pejzaż wyrzeźbił lodowiec, a natura przez tysiące lat dopracowała go do perfekcji. Najwyższy punkt regionu, Wieżyca, ma niecałe 330 m n.p.m., ale widoki z okolicznych wzgórz potrafią zawstydzić niejedno górskie schronisko. Nic dziwnego, że Kaszuby na weekend wybiera coraz więcej osób, które szukają odpoczynku blisko natury, ale bez tłumów i wielkich kurortów.
Równie interesująca jest kultura Kaszubów, słowiańskiej społeczności, która od wieków zamieszkuje te tereny i przez cały ten czas zachowała własną tożsamość. Kaszubski to jedyny język w Polsce, który ma status języka regionalnego. Przekonasz się o tym już przy wjeździe do wielu miejscowości, ponieważ tablice mają tu dwie nazwy: polską i kaszubską, na przykład Ostrzyce i Òstrzëce. Czasem obie brzmią identycznie, jak w Chmielnie, gdzie dla porządku tę samą nazwę umieszczono na tablicy dwa razy. Kaszubskie akcenty znajdziesz też w kolorowym hafcie, ceramice z charakterystycznymi wzorami, tabace i regionalnej kuchni. Dlatego zastanawiając się, co zobaczyć na Kaszubach, warto zaplanować nie tylko jeziora i punkty widokowe, ale też skanseny, muzea i lokalne pracownie rękodzieła.
Wdzydzki Park Krajobrazowy
Gdybym miał wskazać zakątek, w którym Kaszuby pokazują swoje spokojniejsze i bardziej dzikie oblicze, postawiłbym na Wdzydzki Park Krajobrazowy. To kraina rozległych sosnowych borów i czystych jezior, wśród których króluje słynny Krzyż Jezior Wdzydzkich, czyli cztery połączone ze sobą akweny układające się w kształt krzyża. Dla mnie to okolica, którą śmiało można zaliczyć do grona, w którym wymienia się najpiękniejsze miejsca na Kaszubach.
Wdzydzki Park Krajobrazowy najlepiej poznawać aktywnie. Leśne drogi i dobrze oznaczone szlaki zachęcają do pieszych i rowerowych wycieczek, a kajakarze mają do dyspozycji malowniczą Wdę, jeden z najpopularniejszych szlaków kajakowych na Pomorzu. Po jeziorach pływają żaglówki i niewielkie statki wycieczkowe, a małe miejscowości, takie jak Wdzydze Kiszewskie, Gołuń czy Borsk, to świetna baza na kilka dni odpoczynku. Nie znajdziesz tu wielkich kurortów ani tłumów znanych z nadmorskich miejscowości. Jest za to cisza, zapach żywicy i poranna mgła unosząca się nad wodą. A skoro już tu jesteś, koniecznie zajrzyj do skansenu we Wdzydzach, o którym piszę nieco dalej.
Piesza wędrówka przez sosnowe bory Wdzydzkiego Parku Krajobrazowego
Kaszubski Park Krajobrazowy
Kaszubski Park Krajobrazowy to serce regionu i miejsce, które najlepiej tłumaczy, skąd wzięła się nazwa Szwajcaria Kaszubska. Zamiast płaskiego Pomorza znajdziesz tu strome wzgórza, głębokie doliny i jeziora ukryte między zalesionymi zboczami, a droga co chwilę wspina się i opada, odsłaniając kolejne panoramy. Wody jest tu naprawdę sporo: w granicach parku leży kilkadziesiąt większych jezior i kilkaset małych oczek wodnych. Wystarczy chwila jazdy lokalnymi drogami, aby zrozumieć, dlaczego to jeden z najbardziej fotogenicznych zakątków północnej Polski.
Kaszubski Park Krajobrazowy najlepiej poznawać powoli, bez sztywnego planu. Szlaki piesze prowadzą przez stare bukowe lasy i wzdłuż brzegów jezior, a po drodze trafiają się punkty widokowe, z których krajobraz wygląda jak z pocztówki. Warto zajrzeć do Chmielna, położonego między trzema jeziorami, do Ostrzyc z przyjemną plażą nad Jeziorem Ostrzyckim albo wejść na Złotą Górę w Brodnicy Górnej, skąd rozciąga się piękny widok na okolicę.
Szwajcaria Kaszubska jest piękna o każdej porze roku. Jesienią bukowe lasy mienią się złotem i czerwienią, zimą okoliczne stoki zamieniają się w narciarskie trasy, a wiosną wszystko budzi się do życia w ciszy, której próżno szukać w innych miejscach. To także świetna baza wypadowa, ponieważ najważniejsze atrakcje Szwajcarii Kaszubskiej, takie jak Wieżyca, Szymbark, Kartuzy czy punkt widokowy Sobótka na Drodze Kaszubskiej, znajdziesz w zasięgu krótkiej przejażdżki samochodem lub rowerem.
Jezioro Ostrzyckie w Ostrzycach, Kaszubski Park Krajobrazowy
Kaszubski Park Etnograficzny we Wdzydzach
Jeśli chcesz zobaczyć, jak wyglądało życie na dawnych Kaszubach, skansen we Wdzydzach Kiszewskich to najlepsze do tego miejsce. To najstarsze muzeum na wolnym powietrzu w Polsce, założone w 1906 roku przez małżeństwo Teodory i Izydora Gulgowskich, którzy zakochali się w tej małej rybackiej osadzie i postanowili ocalić kaszubską kulturę przed zapomnieniem. Dziś na ponad 20 hektarach, tuż nad brzegiem jeziora Gołuń, stoi kilkadziesiąt zabytkowych budynków: chaty, dwory, karczmy, wiatraki, kuźnia, wiejska szkoła i drewniany kościół z około 1700 roku, w którym wciąż odprawiane są msze, a czasem nawet śluby. Spacer między nimi to prawdziwa podróż w czasie.
Największą zaletą Kaszubskiego Parku Etnograficznego we Wdzydzach jest to, że nie jest to muzeum, w którym wszystko ogląda się zza szyby. W dawnej szkolnej izbie można spróbować pisania gęsim piórem, poznać podstawowe zwroty po kaszubsku, a w chatach zobaczyć tkanie tradycyjnych chodników czy mielenie tabaki. Na zwiedzanie warto zarezerwować co najmniej dwie godziny. W sezonie odbywają się tu też jarmarki i festyny z twórcami ludowymi, więc przed przyjazdem radzę sprawdzić kalendarz wydarzeń.
Wieża widokowa we Wdzydzach
W tej samej miejscowości co skansen mieści się jeden z najładniejszych punktów widokowych południowych Kaszub, a może i nawet północnej Polski. Wieża widokowa we Wdzydzach Kiszewskich stoi na terenie Stanicy Wodnej PTTK, nad samym brzegiem wody, i od razu przyciąga wzrok drewnianą konstrukcją. Ma około 36 metrów wysokości i trzy tarasy, więc wspinaczkę można dawkować sobie stopniowo, a z każdym poziomem panorama robi się coraz szersza i piękniejsza.
Z samej góry rozciąga się widok na jezioro Wdzydze, czyli „Kaszubskie Morze”, z licznymi półwyspami, zatoczkami i Ostrowem Wielkim, jedną z największych wysp jeziornych w Polsce. Wieczorem wieża jest podświetlona, dlatego warto wpaść tu także o zachodzie słońca. U podnóża wieży stoi wiata z tablicami o przyrodzie Wdzydzkiego Parku Krajobrazowego, a jeśli po zejściu wciąż masz ochotę na jezioro, możesz wybrać się w rejs statkiem po okolicznych wodach.
Widok z wieży widokowej we Wdzydzach Kiszewskich na jezioro Wdzydze
Niedaleko, po drugiej stronie Krzyża Jezior Wdzydzkich, stoi jeszcze jedna wieża, na którą warto zajrzeć. Wieża widokowa w Przytarni ma dwa tarasy, z których najwyższy znajduje się na wysokości 37 metrów, a z góry najlepiej widać charakterystyczny krzyżowy układ jezior. Wejście jest bezpłatne, ale przed przyjazdem warto sprawdzić, czy wieża jest akurat otwarta, ponieważ przy złej pogodzie bywa zamknięta.
Punkt widokowy Sobótka na Drodze Kaszubskiej
Jeśli widziałeś kiedyś zdjęcie, które w jednym kadrze ma pokazać Szwajcarię Kaszubską, to z dużym prawdopodobieństwem zostało zrobione właśnie tutaj. Punkt widokowy Sobótka w Ręboszewie to wzgórze wznoszące się nad okolicą, z którego rozciąga się panorama na klimatyczne pagórki, lasy i jeziora połyskujące w dolinie, z jeziorem Brodno na pierwszym planie.
Na szczycie stoi drewniany wiatrak koźlak, wierna replika dawnej budowli, który sam w sobie jest świetnym motywem do zdjęć. W sezonie działa w nim kawiarnia, więc widok można podziwiać przy kawie, a dzieci znajdą obok plac zabaw. W letnie weekendy odbywają się tu też pokazy mielenia ziarna i wypieku chleba w tradycyjnym piecu. Wejście na wzgórze jest bezpłatne, a pod wzgórzem znajduje się parking. Polecam tu przyjechać pod wieczór, bo zachód słońca nad kaszubskimi jeziorami wygląda stąd naprawdę magicznie.
Wieża widokowa Wieżyca
Na liście, na której wymienia się najpopularniejsze atrakcje na Kaszubach, Wieżyca pojawia się niemal zawsze na samym szczycie, i to całkiem dosłownie. To najwyższe wzniesienie całego Niżu Polskiego, a na jego wierzchołku stoi 35-metrowa wieża widokowa im. Jana Pawła II, która nazywana jest również Kaszubską Wieżą Widokową. Droga z parkingu zajmuje kilkanaście minut i prowadzi przyjemnym szlakiem przez rezerwat z ponad stuletnim lasem bukowym, więc spacer jest atrakcją sam w sobie, szczególnie jesienią.
Na górę prowadzi nieco ponad 180 stopni, ale widok wynagradza każdy z nich: przed Tobą rozciągają się Wzgórza Szymbarskie, lasy i jeziora Kółka Raduńskiego, a przy dobrej przejrzystości panorama sięga naprawdę daleko. Wejście na wieżę widokową Wieżyca jest płatne, a zimą bywa zamknięte, gdy konstrukcja pokrywa się lodem, za to u podnóża działają wtedy stoki narciarskie.
Kaszubskie Oko w Gniewinie
Na północy Kaszub, niedaleko Jeziora Żarnowieckiego, czeka jedna z najbardziej rodzinnych atrakcji regionu. Kaszubskie Oko to 44-metrowa wieża widokowa z tarasem na wysokości 36 metrów, z którego rozciąga się szeroka panorama na jezioro, okoliczne wzgórza i lasy, a przy dobrej przejrzystości powietrza nawet na Bałtyk. Na górę można wejść schodami albo wjechać windą. Samo wejście na wieżę to jednak dopiero początek, ponieważ wokół niej działa cały kompleks rekreacyjny: place zabaw, minigolf, mały park linowy, piracki statek, a także makiety dinozaurów i stolemów, czyli legendarnych kaszubskich olbrzymów.
Muzeum Kolejnictwa w Kościerzynie
Nawet jeśli nie jesteś fanem kolei, Muzeum Kolejnictwa w Kościerzynie potrafi wciągnąć na dłużej, niż się spodziewasz. Mieści się w zabytkowej parowozowni z 1929 roku, tuż obok dworca, a na jego terenie stoi ponad 60 parowozów, wagonów i innych pojazdów szynowych, co czyni je jedną z największych tego typu kolekcji w Polsce. Między ogromnymi lokomotywami można spacerować, zaglądać do kabin maszynistów i wyobrażać sobie czasy, gdy wszystko tu syczało parą. Wśród eksponatów są prawdziwe unikaty, jak niemiecki parowóz z 1919 roku, jedyny w Polsce z tej serii. Dzieci najbardziej ucieszą się z przejażdżki ręczną drezyną i miniaturową kolejką „Romek”, a w hali czekają ruchome makiety stacji Kościerzyna i kolei magnetycznej. Muzeum jest czynne przez cały rok, więc to dobra atrakcja na Kaszubach także na deszczowy dzień.
Zamek w Łapalicach
Jedną z najbardziej nietypowych atrakcji na Kaszubach jest zamek, który nigdy nie został dokończony. Nad jeziorem Rekowo w Łapalicach, kilka kilometrów od Kartuz, wznosi się potężna budowla z dwunastoma wieżami, kaplicą, salą balową i basenem, która bardziej przypomina zamek z filmu fantasy niż prywatny dom. Nic dziwnego, że w sieci zyskała przydomek „polskiego Hogwartu”. Zamek zaczął budować w latach 80. gdański rzeźbiarz Piotr Kazimierczak, który formalnie stawiał dom z pracownią, a wzniósł kolos o powierzchni około 5 tysięcy metrów kwadratowych. Na początku lat 90. prace stanęły z powodów finansowych i prawnych, a mury od ponad trzech dekad niszczeją, porastając mchem i graffiti. Choć budowę w końcu zalegalizowano, na miejscu nadal nic się nie dzieje, a obiekt pozostaje prywatnym, niezabezpieczonym terenem z zakazem wstępu. Nie zmienia to faktu, że Zamek w Łapalicach od lat przyciąga tłumy turystów, fotografów i miłośników opuszczonych miejsc.
Zamek w Bytowie
Jeśli marzy Ci się prawdziwy średniowieczny zamek, a nie tylko jego nowoczesna imitacja, wybierz się do Bytowa na zachodnich Kaszubach. Tutejsza gotycka warownia powstała na przełomie XIV i XV wieku na zlecenie Zakonu Krzyżackiego i do dziś jest jednym z najokazalszych zachowanych zamków krzyżackich w tej części Polski. Z ulicy częściowo zasłaniają go drzewa, więc prawdziwy rozmach budowli poczujesz dopiero, gdy wejdziesz na dziedziniec otoczony ceglanymi skrzydłami i czterema basztami.
W najstarszym skrzydle działa Muzeum Zachodniokaszubskie, gdzie poznasz codzienne życie dawnych Kaszubów, czasy krzyżackie i historię pomorskich książąt z dynastii Gryfitów. Wąskimi, krętymi schodami można wspiąć się na mury obronne i do Baszty Młyńskiej, skąd dobrze widać dziedziniec. Ciekawostką jest to, że w zamkowych murach działa też hotel i restauracja, więc można tu nie tylko zwiedzać, ale i przenocować. Latem na dziedzińcu Zamku w Bytowie odbywają się także festiwale i imprezy plenerowe.
Droga Kaszubska
Jeśli masz tylko jeden dzień i chcesz zobaczyć Szwajcarię Kaszubską w pigułce, wsiądź w samochód albo na rower i ruszaj Drogą Kaszubską. To malownicza trasa krajobrazowa, która zaczyna się w Garczu przy drodze z Kartuz do Sierakowic i od pierwszych metrów wita panoramą Jeziora Białego z Chmielnem na jego brzegu. Dalej jest już tylko piękniej: w Chmielonku stary młyn przy przesmyku do Jeziora Raduńskiego, gdzie szlak drogowy krzyżuje się z kajakowym, potem Zawory i odcinek wijący się tuż nad brzegiem jeziora Brodno Małe. Po drodze mijasz Ręboszewo z wiatrakiem na Górze Sobótce, Złotą Górę, Brodnicę Dolną i Ostrzyce, gdzie warto zatrzymać się nad Jeziorem Ostrzyckim. Trasa nie jest długa, ale nie ma sensu jej pokonywać w pośpiechu, bo co kilka zakrętów pojawia się kolejna atrakcja czy piękny widok.
Kamienne Kręgi w Węsiorach oraz Odrach
Wśród sosnowych lasów niedaleko Sulęczyna kryje się miejsce, które od lat rozpala wyobraźnię turystów, archeologów i miłośników tajemnic. Kamienne Kręgi w Węsiorach to pozostałość po Gotach, ludzie, który na początku naszej ery przywędrował na Pomorze ze Skandynawii i zostawił po sobie cmentarzysko z kamiennymi kręgami, kurhanami i grobami. Naukowcy uważają, że oprócz funkcji grzebalnej kręgi mogły służyć jako miejsce spotkań plemiennej starszyzny, która naradzała się tu w otoczeniu przodków. Legendy idą jeszcze dalej: według kaszubskich podań to groby olbrzymów lub zaklęci w kamień tancerze, a niektórzy przyjeżdżają tu, bo wierzą w wyjątkową energię tego miejsca. Bez względu na to, czy bardziej przemawia do Ciebie nauka, czy legenda, spacer między głazami ma w sobie coś magicznego, dlatego Węsiory śmiało można dopisać do listy, na której są najbardziej ciekawe miejsca na Kaszubach.
Jeśli chcesz zobaczyć kamienne kręgi w jeszcze większej skali, wybierz się około 50 km na południe, w głąb Borów Tucholskich. Rezerwat przyrody Kręgi Kamienne w Odrach to największe tego typu miejsce w Polsce, gdzie na niemal 17 hektarach zachowało się 10 kamiennych kręgów i kilkadziesiąt kurhanów. Największe kręgi mają ponad 30 metrów średnicy, a teorie o ich astronomicznym przeznaczeniu krążą od ponad stu lat. Rezerwat jest świetnie przygotowany dla turystów: są tu wiaty, ławki, tablice edukacyjne i krótka ścieżka wśród sosen. Najpiękniej jest pod koniec lata, gdy polanę z głazami otaczają kwitnące wrzosy, natomiast we wrześniu odbywa się tu Festyn Gocki.
Rezerwat przyrody Kręgi Kamienne w Odrach
Trasy rowerowe na Kaszubach
Moim zdaniem rower to chyba najlepszy sposób na to, aby poczuć charakter danego regionu. W Szwajcarii Kaszubskiej trzeba się przygotować na sporo podjazdów, ale każdy z nich nagradza widok na jeziora i zalesione wzgórza. Klasykiem jest pętla wokół Kółka Raduńskiego, idealna na całodniową wycieczkę z przerwami na kąpiel czy opdoczynek na plażach. Po drodze łatwo dołożyć wcześniej wspomnianą Drogę Kaszubską, Górę Sobótkę czy Wieżycę, więc w jeden dzień zobaczysz najpiękniejsze miejsca na Kaszubach.
Zupełnie inny klimat czeka na południu regionu, w Borach Tucholskich. Tu króluje Kaszubska Marszruta, sieć około 200 km oznakowanych szlaków w powiecie chojnickim, podzielonych na cztery kolorowe trasy i jeden łącznik. Duża część ścieżek biegnie z dala od ruchliwych szos, pasami przeciwpożarowymi w lesie, a teren jest znacznie łagodniejszy niż na północy. Dobrym startem jest czerwony szlak z Charzykowych przez Swornegacie do Czerska, prowadzący przez Park Narodowy Bory Tucholskie.
Jeśli szukasz krótszej trasy, wysiądź z pociągu w Kościerzynie i ruszaj niebieskim szlakiem, który spod dworca prowadzi 20 km do Wdzydz Kiszewskich, prosto pod skansen i wieżę widokową. Miłośnikom historii spodoba się około 32-kilometrowa pętla z Ostrzyc przez Goręczyno i Somonino do cmentarzyska „Kamienne Wesele” w Trątkownicy i z powrotem. Trasy rowerowe na Kaszubach są na tyle zróżnicowane, że każdy znajdzie dobrą trasę dla siebie.
Ciekawe miejscowości na Kaszubach
Kaszuby to nie tylko jeziora i lasy, ale też klimatyczne miasteczka i wsie, w których najlepiej poczujesz lokalną kulturę. Każda z nich ma swój charakter: jedna zaskakuje nietypową architekturą, inna rzemiosłem przekazywanym z pokolenia na pokolenie, a jeszcze inna domem, który stoi do góry nogami. Oto ciekawe miejscowości na Kaszubach, które warto dopisać do planu wycieczki.
Kartuzy
Kartuzy wyrosły wokół klasztoru zakonu kartuzów, słynącego z niezwykle surowej reguły i dewizy „memento mori”, czyli „pamiętaj o śmierci”. Najlepiej widać to w gotyckiej kolegiacie, której barokowy dach ma kształt wieka trumny. To jeden z najbardziej niezwykłych kościołów w Polsce. Warto zajrzeć też do Muzeum Kaszubskiego, gdzie można posłuchać wyśpiewanego kaszubskiego alfabetu i poznać dawne instrumenty ludowe, takie jak burczybas czy diabelskie skrzypce. Kartuzy to także świetna baza wypadowa, bo stąd blisko do jezior czy szlaków rowerowych.
Chmielno
Jedna z moich ulubionych wsi, malowniczo położona między trzema jeziorami, tuż przy Drodze Kaszubskiej. Miejscowość słynie przede wszystkim z ceramiki, a sercem tej tradycji jest rodzinna Pracownia Ceramiki Neclów, gdzie od pokoleń powstają naczynia zdobione charakterystycznymi kaszubskimi wzorami. Można tu zobaczyć, jak mistrzowie toczą glinę na kole, a potem wybrać pamiątkę, która naprawdę ma duszę. Latem Chmielno żyje nad wodą: kąpieliska, wypożyczalnie sprzętu i spokojne plaże przyciągają rodziny, a okoliczne wzgórza zachęcają do spacerów z widokiem na jeziora.
Szymbark
Niewielki Szymbark stał się jedną z najbardziej rozpoznawalnych miejscowości w regionie za sprawą Centrum Edukacji i Promocji Regionu, gdzie stoi słynny dom do góry nogami. Więcej o tej atrakcji piszę w części o atrakcjach dla dzieci, ale warto wiedzieć, że sama wieś leży w samym sercu Szwajcarii Kaszubskiej, zaledwie kilka minut od Wieżycy. Dzięki temu łatwo połączyć tu w jeden dzień zabawę, historię i jeden z najpiękniejszych widoków na Kaszubach.
Kościerzyna
Kościerzyna to jedno z najstarszych miast regionu, którego historia sięga XIII wieku. Na pierwszy rzut oka to zwykłe miasteczko, ale kryje kilka miłych niespodzianek. Oprócz Muzeum Kolejnictwa warto zajrzeć do Muzeum Akordeonu, a potem wejść na Wzgórze Księżniczki Gertrudy, skąd rozciąga się ładna panorama miasta. Kościerzyna to także brama do Wdzydzkiego Parku Krajobrazowego, więc idealnie sprawdza się jako przystanek w drodze nad Kaszubskie Morze.
Kajaki na Kaszubach
Jeśli chcesz zobaczyć Kaszuby z zupełnie innej perspektywy, wsiądź do kajaka. Najsłynniejszym szlakiem jest Kółko Raduńskie, pętla kilkunastu połączonych ze sobą jezior między Chmielnem a Stężycą, uważana za jeden z najpiękniejszych szlaków kajakowych w Polsce. Płynie się tu przez szerokie tafle jezior, wąskie przesmyki i zarośnięte kanały, a krajobraz zmienia się niemal co kilometr. Trzeba tylko liczyć się z tym, że w kilku miejscach kajak trzeba przenieść, ale widoki szybko wynagradzają ten wysiłek.
Miłośnicy rzek powinni z kolei wybrać spływ kajakowy Wdą, która meandruje przez lasy Wdzydzkiego Parku Krajobrazowego i Borów Tucholskich, oferując ciszę, czystą wodę i spotkania z dziką przyrodą. Dla początkujących i rodzin z dziećmi idealne będą krótsze odcinki, które można pokonać w kilka godzin, a bardziej doświadczeni mogą zaplanować kilkudniową wyprawę z noclegami na polach namiotowych. Wypożyczalni nie brakuje, a większość z nich organizuje transport kajaków i uczestników, więc kajaki na Kaszubach to świetny pomysł nawet na spontaniczny wypad.
Coraz większą popularnością cieszy się też pływanie na deskach SUP, na których płynie się na stojąco, odpychając się wiosłem. Spokojne kaszubskie jeziora świetnie się do tego nadają, a deski można wypożyczyć w wielu miejscowościach, m.in. w Chmielnie, nad Wdzydzami czy w Ostrzycach.
Atrakcje dla dzieci na Kaszubach
Jeśli szukasz miejsca, które spodoba się najmłodszym, zacznij od Centrum Edukacji i Promocji Regionu w Szymbarku. To najbardziej znane z miejsc, które wymienia się jako najlepsze atrakcje dla dzieci na Kaszubach, a jej główną atrakcją jest dom do góry nogami. Po wejściu do środka trudno utrzymać równowagę, a meble przymocowane do sufitu sprawiają, że dzieci chcą tu wracać kilka razy. W Szymbarku zobaczysz też najdłuższą deskę świata, ogromny fortepian, Dom Trapera Kaszubskiego z Kanady i Dom Sybiraka. Dzieci mogą obejrzeć pracę kowala oraz wypiek chleba w tradycyjnym piecu, więc spokojnie można tu spędzić większość dnia.
Kolejnym przystankiem może być Kaszubski Park Miniatur w Stryszej Budzie, gdzie zgromadzono pomniejszone kopie budowli z całego świata. Dla dzieci przygotowano tu też Krainę Bajek z postaciami z popularnych animacji, Mini Zoo, Gabinet Śmiechu oraz Dom Strachu dla starszych i odważniejszych. W tej samej miejscowości działa Kaszubski Gracik, kolekcja ponad 80 zabytkowych pojazdów i maszyn, która szczególnie spodoba się małym fanom samochodów i traktorów.
Dobrym pomysłem, zwłaszcza w deszczowy dzień, jest Egzotyczne ZOO Kaszuby w okolicach Sierakowic. To kameralny park edukacyjny z ptakami, gadami, pająkami i rybami, w którym zwierzęta można oglądać z bliska. Dzieci mogą samodzielnie karmić króliki i świnki morskie, a także papugi, które siadają na dłoni, żeby napić się nektaru. Dla najmłodszych przygotowano strefę malucha, a na koniec wizyty można jeszcze zajrzeć do kina 3D.
Pomysłów na rodzinne wycieczki jest oczywiście więcej. Place zabaw, makiety dinozaurów i wieżę widokową z windą znajdziesz w Kaszubskim Oku w Gniewinie, przejażdżki drezyną i kolejką w Muzeum Kolejnictwa w Kościerzynie, a dawne kaszubskie chaty w skansenie we Wdzydzach. Do tego dochodzą strzeżone kąpieliska, rowery wodne i spokojne jeziora, na których dzieci mogą bezpiecznie spróbować pływania kajakiem. Dlatego Kaszuby z małym dzieckiem to jeden z najlepszych kierunków na rodzinny wypoczynek w Polsce: odległości między atrakcjami są niewielkie, a wybór zajęć bardzo szeroki.
Jeśli jedziesz na Kaszuby od strony Trójmiasta, warto też zatrzymać się w Gdańskim Ogrodzie Zoologicznym w Oliwie. To jedno z największych zoo w Polsce, położone w lesie na skraju Trójmiejskiego Parku Krajobrazowego, a z Oliwy do serca Szwajcarii Kaszubskiej dojedziesz w niecałą godzinę.
Atrakcje na Kaszubach: podsumowanie
Na Kaszubach bywam prawie co roku i jeszcze nigdy nie zdarzyło mi się narzekać na brak zajęć. Dla mnie to przede wszystkim region dla osób lubiących aktywny wypoczynek, bo trudno o lepsze miejsce na rower, kajak czy długi spacer z dala od tłumów. Kaszuby są jednak na tyle różnorodne, że każdy znajdzie tu coś dla siebie. Rodziny z dziećmi mogą zwiedzać Szymbark, park miniatur czy muzeum kolejnictwa, miłośnicy historii zamki, skanseny i kamienne kręgi, a ci, którzy chcą po prostu odpocząć, spokojne plaże nad jeziorami.
Wszystkie atrakcje na Kaszubach trudno zobaczyć podczas jednego wyjazdu, ale to akurat dobra wiadomość, bo zawsze zostaje powód, żeby tu wrócić. Jeśli planujesz pierwszą wizytę, zacznij od Szwajcarii Kaszubskiej i okolic Wdzydz, a resztę odkrywaj stopniowo, przy kolejnych wyjazdach. Niezależnie od tego, czy wybierasz się tu na dłuższy urlop, czy na weekend, ten region potrafi pozytywnie zaskoczyć za każdym razem.
