Wąwóz Homole

Wąwóz Homole – malowniczy rezerwat przyrody w Małych Pieninach

Nazwa Wąwóz Homole pochodzi od ruskiego słowa homoła lub gomoła, które oznacza obły lub bezrogi i nawiązuje do kształtu doliny oraz zaokrąglonych głazów omywanych przez potok Kamionka. Wąwóz ma długość około 800 metrów, a jego ściany zbudowane są głównie ze skał wapiennych pochodzących z okresu jury i kredy. Wysokie ściany wąwozu sięgają 120 metrów i tworzą charakterystyczny, wąski kanion w kształcie litery V. Właściwe formowanie Wąwozu Homole zostało zapoczątkowane w neogenie, gdy doszło do obniżenia lokalnej bazy erozyjnej i blok Homoli podlegał intensywnej erozji rzecznej.

Rezerwat przyrody Wąwóz Homole został założony w 1963 roku, obejmuje obszar 58,64 hektara i jest administrowany przez Nadleśnictwo Krościenko. Od dawna, już w XV wieku, był penetrowany przez poszukiwaczy skarbów, a dokument z 1529 roku wspomina o opustoszałym zamku zwanym Castrum Homola. Badania archeologiczne przeprowadzone w 1988 roku potwierdziły, że niegdyś w wąwozie istniała warownia broniona przez skały oraz sztucznie wykonany przekop z wodą, znaleziono między innymi szesnastowieczne cegły i fragmenty ceramiki. Przed utworzeniem rezerwatu Wąwóz Homole był wypasany, a górale wyprowadzali tu owce, które nie mogły z niego wyjść ze względu na strome ściany.

Szlak turystyczny przez Wąwóz Homole

Dnem Wąwozu Homole prowadzi zielony szlak turystyczny o długości około 1,3 kilometra, który wiedzie wzdłuż potoku Kamionka tworzącego liczne malownicze kaskady. Czas przejścia przez Wąwóz Homole to około 30-40 minut w jedną stronę, jednak w praktyce wędrówka może się wydłużyć ze względu na robienie zdjęć i podziwianie widoków. Turystyczna ścieżka przekracza kilkakrotnie potok, a dla wygody turystów wykonano metalowe mostki i schody. Szlak nie jest trudny i można się tu wybrać nawet z małymi dziećmi, choć ze względu na mostki i schody trasa nie jest przystosowana dla wózków.

Po obu stronach kamienistej ścieżki wznoszą się malownicze skały o nazwach Wapiennik, Grzebień, Prokwitowska Homola, Niska Skała i Wysoka Skała. Charakterystyczne czerwonawe zabarwienie niektórych skał świadczy o zawartości żelaza. Za rumowiskiem złożonym z wapiennych głazów dolina ulega rozszerzeniu i oczom turystów ukazuje się przepiękna panorama na najwyższy szczyt Pienin – Wysoką. Z tego miejsca można wrócić do Jaworek lub kontynuować wycieczkę wspinając się na szczyt Wysokiej, co zajmuje dodatkowo około półtorej godziny. Wąwóz Homole jest szczególnie piękny jesienią, gdy liście drzew nabierają niezwykłych kolorów.

Praktyczne informacje dla odwiedzających Wąwóz Homole

Wejście do Wąwozu Homole jest bezpłatne. Punktem wyjścia do Wąwozu Homole jest miejscowość Jaworki, zlokalizowana mniej niż 7 kilometrów od Szczawnicy. Przy wejściu do wąwozu znajduje się kilka płatnych parkingów, koszt parkingu to przeważnie 15-20 złotych za cały dzień, a najbliższy parking znajduje się około 200 metrów od wejścia. Ze Szczawnicy do Jaworek kursują busy prywatnych przewoźników, dojazd busem zajmuje około 15 minut i kosztuje około 5 złotych za bilet normalny w jedną stronę. Przystanki autobusowe znajdują się przy głównej drodze przecinającej Szczawnicę.

Przy wejściu do Wąwozu Homole znajduje się duża drewniana wiata z napisem „Witamy w Homolach”, która służy głównie jako punkt informacyjny z tablicami edukacyjnymi. Wąwóz Homole jest jedną z najpopularniejszych atrakcji Pienin i w sezonie turystycznym, zwłaszcza w weekendy, może być dość tłoczno – zalecane jest wybranie się tam wcześnie rano. W pobliżu znajduje się mała gastronomia, a po przejściu wąwozu można odwiedzić Bacówkę „U Wojtka” lub zjechać kolejką linową Homole do Jaworek. Wąwóz Homole stanowi doskonały punkt startowy do dalszych wędrówek po Pieninach i Beskidzie Sądeckim, w tym na szczyt Wysokiej.

Wąwóz Homole — Lokalizacja